Kingdon'ın çoklu akışlar modelini açıklayınız ve sağlık politikası değişimini açıklama gücünü değerlendiriniz.
Cevabımı yazarak çalışmak istiyorum
Klavyeyle: Boşluk kartı çevirir, 1 2 3 değerlendirir.
Senin cevabın
Kısa cevap
Kingdon (1984) bir konunun neden belirli bir anda karar gündemine girdiğini, birbirinden büyük ölçüde bağımsız akan sorun, politika ve siyaset akışlarıyla açıklar. Akışlar birleştiğinde kısa süreli bir politika penceresi açılır; politika girişimcileri hazırladıkları çözümü bu anda bir soruna bağlayarak değişimi mümkün kılar. Model, çöp kutusu modelinin ulusal politikaya uyarlanmış biçimidir.
Ana noktalar
- Sorun akışı: Göstergeler, odaklayıcı olaylar ve geri bildirimler bir durumu sorun olarak tanımlatır. Her olumsuz durum kendiliğinden politika sorunu olmaz.
- Politika akışı: Uzman toplulukları içinde fikirler bir 'politika çorbası' içinde dolaşır, birleşir ve elenir. Teknik uygulanabilirlik ve değerlerle uyum, hayatta kalan seçenekleri belirler.
- Siyaset akışı: Seçimler, hükümet değişiklikleri, ulusal ruh hali ve çıkar gruplarının kampanyalarıdır. Gündemi en güçlü biçimde bu akış değiştirir.
- Politika penceresi: Akışların birleştiği kısa fırsat anıdır. Pencereler öngörülebilir (bütçe dönemi, seçim) veya öngörülemez (salgın, skandal) biçimde açılabilir.
- Politika girişimcisi: Zaman, itibar ve kaynak harcayarak çözümünü hazır tutan ve pencere açıldığında akışları birleştiren aktördür.
- Açıklama gücü: Sağlık reformlarının neden ani ve beklenmedik zamanlarda gerçekleştiğini açıklar. Zahariadis modeli parlamenter sistemlere ve karşılaştırmalı analize uyarlamıştır.
- Eleştiri: Akışların bağımsızlığı varsayımı tartışmalıdır; model gündemi açıklarken karar sonrası uygulamayı ve kurumsal kısıtları yeterince açıklamaz, öngörü gücü düşüktür.
Türkiye boyutu
2002 seçimleriyle tek parti hükümetinin kurulması (siyaset akışı), sağlık finansmanındaki parçalı yapı (sorun akışı) ve hazır reform önerilerinin (politika akışı) birleşmesi, Sağlıkta Dönüşüm Programı için bir politika penceresi olarak yorumlanabilir.
Sınav ipucu
Üç akışı tanımladıktan sonra mutlaka bir sağlık reformu örneğine uygulayın; pencereyi ve girişimciyi somut olarak adlandırmak jürinin aradığı uygulamadır.
Bağlantılı kavramlar
Çöp kutusu modeliGündem belirlemeKesintili denge kuramı
Derinleşmek için
- Kingdon, Agendas, Alternatives, and Public Policies (1984; 2. baskı 1995)
- Zahariadis, Ambiguity and Choice in Public Policy