Sağlıkta Dönüşüm Programı çerçevesinde gerçekleştirilen reform ve politikalar nelerdir?
Cevabımı yazarak çalışmak istiyorum
Klavyeyle: Boşluk kartı çevirir, 1 2 3 değerlendirir.
Senin cevabın
Kısa cevap
SDP, finansman, hizmet sunumu, insan gücü, ilaç ve bilgi sistemlerini birlikte değiştiren kapsamlı bir reform paketidir. Başlıca adımlar; sosyal güvenlik kurumlarının SGK çatısında birleştirilmesi ve Genel Sağlık Sigortası, kamu hastanelerinin Bakanlık çatısında toplanması, aile hekimliği, performansa dayalı ek ödeme, ilaçta fiyat düzenlemesi, tam gün ve hastane yönetiminde özerkleştirme ile kamu-özel ortaklığıdır.
Ana noktalar
- Finansman: 5502 sayılı Kanunla SGK kuruldu (2006); 5510 sayılı Kanunla Genel Sağlık Sigortası getirildi, Yeşil Kart sistemi GSS'ye aktarıldı.
- Tek çatı: SSK hastaneleri 2005'te Sağlık Bakanlığına devredildi; sigortalılar kamu ve sözleşmeli özel hastanelerin tamamına erişebildi.
- Birinci basamak: 5258 sayılı Kanunla aile hekimliği 2005'te Düzce'de başladı, 2010'da ülke geneline yayıldı; toplum sağlığı merkezleri kuruldu.
- İnsan gücü: Performansa dayalı ek ödeme, sözleşmeli personel ve tam gün düzenlemesi; zorunlu hizmet ile hekim dağılımının düzeltilmesi hedeflendi.
- İlaç: Referans fiyat sistemi (2004) ve kamu iskontoları; Şubat 2005'ten itibaren SSK'lıların ilaçlarını serbest eczanelerden alabilmesi.
- Hastane yönetimi ve yatırım: Kalite ve verimlilik standartları, hastane rol grupları, 663 sayılı KHK ile kamu hastane birlikleri ve 6428 sayılı Kanunla şehir hastaneleri.
- Hizmet çeşitlendirme ve bilgi: 112 acil hizmetlerinin genişlemesi, evde sağlık, hasta hakları birimleri, merkezi randevu (MHRS) ve e-Nabız gibi bilgi sistemleri.
- Değerlendirme: Kapsam ve erişim açısından belirgin genişleme sağlanmıştır; ancak birçok adım (KHB gibi) sonradan geri alınmış, program sürekli değişen ve piyasa yönelimli olduğu gerekçesiyle eleştirilmiştir.
Türkiye boyutu
SDP reformlarının bugün de süren başlıca kalıcı çıktıları SGK ve GSS, aile hekimliği ve şehir hastaneleridir.
Sınav ipucu
Reformları SDP'nin bileşenleriyle eşleştirerek ve yıllarıyla yazın; sonra kalıcı olanlarla geri alınanları ayırmak cevabı tartışmaya taşır.
Bağlantılı kavramlar
Genel Sağlık SigortasıAile hekimliğiKamu Hastaneleri BirlikleriŞehir hastaneleri
Derinleşmek için
- Akdağ (2012). SDP Değerlendirme Raporu 2003-2011
- Özgülnar & Ören Çelik (2024)
- OECD/World Bank (2008). OECD Reviews of Health Systems: Turkey