Misyon, vizyon, amaç ve hedef kavramlarını açıklayınız.
Cevabımı yazarak çalışmak istiyorum
Klavyeyle: Boşluk kartı çevirir, 1 2 3 değerlendirir.
Senin cevabın
Kısa cevap
Misyon örgütün varlık nedenini, yani kime, hangi hizmeti, hangi değerlerle sunduğunu ifade eder. Vizyon örgütün gelecekte ulaşmak istediği ideal durumdur. Amaçlar misyon ve vizyonu gerçekleştirmek için belirlenen genel ve uzun dönemli sonuçlardır; hedefler ise amaçları ölçülebilir, zamana bağlı ve somut ifadelere dönüştürür. Dördü genelden özele doğru bir hiyerarşi oluşturur.
Ana noktalar
- Misyon: Bugüne yöneliktir ve ‘Neden varız?’ sorusunu yanıtlar. Hizmet alanı, hedef kitle ve temel değerleri içerir.
- Vizyon: Geleceğe yöneliktir ve ‘Ne olmak istiyoruz?’ sorusunu yanıtlar. İlham verici, kısa ve paylaşılan bir ifade olmalıdır.
- Amaç: Belirli bir dönemde ulaşılmak istenen genel sonuçtur (ör. hasta güvenliği kültürünü geliştirmek). Genellikle nitel ifade edilir.
- Hedef: Amacın ölçülebilir bileşenidir (ör. iki yıl içinde düşme oranını belirli bir düzeye indirmek). SMART ölçütleri (Doran, 1981) iyi hedefin özelliklerini tanımlar.
- Değerler ve ilkeler: Misyon ve vizyonun davranışa dönüşmesini sağlayan normlardır; sağlıkta etik değerler ayrıca vurgulanır.
- Karıştırılan kavramlar: Misyon ile vizyonun yer değiştirmesi ve amaç ile hedefin eş anlamlı kullanılması en sık hatadır. Ayrım ölçülebilirlik ve zaman ufkuna dayanır.
- Eleştiri: Pek çok hastanede misyon ve vizyon ifadeleri birbirinin benzeri, genel ve uygulamaya yansımayan metinlerdir; değer, çalışanların içselleştirmesiyle oluşur.
Türkiye boyutu
Kamu idarelerinin stratejik planlarında misyon, vizyon, amaç, hedef ve performans göstergesi zinciri kullanılır; Sağlık Bakanlığı stratejik planları bu yapının tipik örneğidir.
Sınav ipucu
Her kavrama bir hastane örneği yazın ve dördünü genelden özele bir piramit üzerinde gösterin; SMART açılımını mutlaka verin.
Bağlantılı kavramlar
Stratejik yönetim süreciSMART hedeflerPerformans göstergeleri
Derinleşmek için
- Doran (1981), There's a S.M.A.R.T. Way to Write Management's Goals and Objectives, Management Review
- Tengilimoğlu, Akbolat ve Işık, Bölüm 13